Σε μια ενιαία ψηφιακή «ομπρέλα» επιχειρεί να συγκεντρώσει το Δημόσιο το σύνολο σχεδόν των διαθέσιμων πληροφοριών που αφορούν τα ακίνητα της χώρας, από τα ιδιοκτησιακά και πολεοδομικά δεδομένα έως τη φορολογία, τις μισθώσεις, την ενεργειακή κατάσταση και την ηλεκτροδότηση.
Πρόκειται για τον Ενιαίο Κόμβο Ακινήτων (ΕΚΑ), ένα νέο πληροφοριακό σύστημα που σχεδιάζεται από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης με στόχο να περιορίσει τη γραφειοκρατία, να επιταχύνει τις συναλλαγές και να επιτρέψει την ασφαλή διασύνδεση δεδομένων που σήμερα βρίσκονται κατακερματισμένα σε διαφορετικές υπηρεσίες.
Ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων και το ΜΙΔΑ
Ειδικότερα, η δημιουργία του κόμβου έρχεται να προστεθεί στο ευρύτερο σχέδιο ψηφιοποίησης της αγοράς ακινήτων, στο οποίο εντάσσεται και το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) της ΑΑΔΕ. Η βασική διαφορά είναι ότι το ΜΙΔΑ έχει ως επίκεντρο τη φορολογική εικόνα και τη διαχείριση των ακινήτων, ενώ ο ΕΚΑ σχεδιάζεται ως η ευρύτερη υποδομή μέσω της οποίας θα συγκεντρώνονται και θα διασταυρώνονται πληροφορίες από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς.
Η πρόσκληση και ο προϋπολογισμός του έργου
Πιο αναλυτικά, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης έχει ήδη προχωρήσει στην πρόσκληση προς φορείς της αγοράς για την υποβολή προτάσεων σχετικά με την ανάληψη του έργου. Η διαδικασία θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 30 Νοεμβρίου 2026, ενώ ο συνολικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 3,72 εκατ. ευρώ, με χρηματοδότηση από κοινοτικούς πόρους, μεταξύ άλλων και από το ΕΣΠΑ.
Ο σχεδιασμός προβλέπει τη δημιουργία μιας κεντρικής ψηφιακής υποδομής που θα μπορεί να αντλεί, να οργανώνει και να συνδυάζει δεδομένα τα οποία σήμερα τηρούνται σε διαφορετικά πληροφοριακά συστήματα.
Τι προβλέπει ο σχεδιασμός του ΕΚΑ
Σύμφωνα με την πρόσκληση, αντικείμενο του έργου είναι ο σχεδιασμός, η υλοποίηση, η θέση σε παραγωγική λειτουργία και η υποστήριξη του Ενιαίου Κόμβου Ακινήτων. Η νέα υποδομή θα συγκεντρώνει και θα συστηματοποιεί ψηφιακές πληροφορίες από διαφορετικούς φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, καλύπτοντας τόσο τα χαρακτηριστικά των ακινήτων, όπως κτίρια και οικόπεδα, όσο και στοιχεία που σχετίζονται με την αξιοποίησή τους, όπως ενεργειακές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, μισθώσεις και φορολογικές υποχρεώσεις.
Στην πράξη, ο ΕΚΑ θα λειτουργεί ως ένα σημείο διασύνδεσης πολλών διαφορετικών βάσεων δεδομένων. Το ΜΙΔΑ θα αποτελεί μία από τις βασικές πηγές τροφοδότησης του συστήματος, παρέχοντας φορολογικά δεδομένα, στοιχεία για τη χρήση και τη μίσθωση των ακινήτων, καθώς και πληροφορίες που συνδέονται με τα εισοδήματα από αυτά.
Τα δεδομένα από το Ελληνικό Κτηματολόγιο -Πολεοδομικά και ενεργειακά στοιχεία
Από το Ελληνικό Κτηματολόγιο θα μπορούν να αντλούνται τα νομικά και γεωμετρικά χαρακτηριστικά των ακινήτων, οι ΚΑΕΚ, τα όρια των οικοπέδων και τα στοιχεία που αφορούν την ιδιοκτησιακή τους κατάσταση.
Αντίστοιχα, οι Πολεοδομίες θα τροφοδοτούν την υποδομή με πληροφορίες για οικοδομικές άδειες, όρους δόμησης και την Ταυτότητα Κτιρίου. Από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προβλέπεται η άντληση δεδομένων, μεταξύ άλλων, από τους δασικούς χάρτες και τα Πιστοποιητικά Ενεργειακής Απόδοσης.
Στο ίδιο σύστημα θα μπορούν να ενσωματωθούν στοιχεία από τον ΔΕΔΔΗΕ και τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, όπως πληροφορίες για την ηλεκτροδότηση και τα τετραγωνικά μέτρα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των δημοτικών τελών.
Τι αλλάζει για τις διαδικασίες που αφορούν τα ακίνητα
Η διασύνδεση αυτών των δεδομένων εκτιμάται ότι μπορεί να αλλάξει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται σήμερα πολλές διαδικασίες που σχετίζονται με τα ακίνητα. Ο στόχος είναι ο πολίτης να μην χρειάζεται να αναζητά και να προσκομίζει τα ίδια δικαιολογητικά σε διαφορετικές υπηρεσίες, αλλά οι αρμόδιοι φορείς να μπορούν, με τις απαραίτητες προϋποθέσεις, να αντλούν τα στοιχεία απευθείας από τις διασυνδεδεμένες βάσεις.
Νέες δυνατότητες για την αγορά ακινήτων
Παράλληλα, η συγκέντρωση και η αξιοποίηση των δεδομένων αναμένεται να δημιουργήσει νέες δυνατότητες για την αγορά. Η χρήση ανωνυμοποιημένων ή ανοικτών δεδομένων και εργαλείων ανάλυσης μπορεί να υποστηρίξει την ανάπτυξη νέων ψηφιακών υπηρεσιών, επιχειρηματικών εφαρμογών και εργαλείων για την ανάλυση της αγοράς ακινήτων.
Οι τεχνικές δυσκολίες
Η υλοποίηση, ωστόσο, δεν είναι τεχνικά απλή. Η προηγούμενη προσπάθεια για τη δημιουργία κεντρικής υποδομής διασύνδεσης ανέδειξε τις δυσκολίες που προκύπτουν όταν πρέπει να «επικοινωνήσουν» μεταξύ τους πληροφοριακά συστήματα τα οποία έχουν σχεδιαστεί με διαφορετικές προδιαγραφές και χρησιμοποιούν δεδομένα που δεν είναι πάντοτε απολύτως συμβατά.
Το προηγούμενο «Ενιαίο Μητρώο Ακινήτων»
Το έργο είχε ενταχθεί στις αρχές του 2025 στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) με την ονομασία «Ενιαίο Μητρώο Ακινήτων», με αρχικό στόχο τη δημιουργία της βασικής υποδομής διασύνδεσης. Ωστόσο, η υλοποίησή του δεν προχώρησε σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα, καθώς προέκυψαν τεχνικές δυσκολίες και προβλήματα ασυμφωνίας μεταξύ των δεδομένων που τηρούνται στα επιμέρους συστήματα.
Πηγή: iefimerida.gr